Đài quan sát thiên văn Jantar Mantar

Đài quan sát thiên văn Jantar Mantar ở thành phố Jaipur (được mệnh danh là thành phố hồng) bang Rajasthan, Ấn Độ, được xây dựng để theo dõi những biến chuyển thiên văn và đối chiếu với những dữ liệu thiên văn từ những nguồn khác.

Công trình được xây trong bảy năm trong khoảng đầu thế kỷ thứ XVIII, sau đó được trùng tu vào năm 1901 và được công nhận là di tích quốc gia của Ấn Độ vào năm 1948. Năm 2010, UNESCO vinh danh Jantar Mantar là di sản văn hóa thế giới.

Maharaja Jai ​​Singh là một nhà thiên văn học nổi tiếng của Ấn Độ thế kỷ thứ XVIII. Hoàng đế Muhammad Shah đã ủy quyền cho ông chỉnh sửa các bảng thiên văn và xác nhận dữ liệu về vị trí của các hành tinh. Jai Singh đã xây dựng Jantar Mantar để thực hiện yêu cầu của nhà vua. Đây là nơi minh chứng cho sự đam mê tri thức khoa học của người dân Ấn Độ từ xa xưa, và là biểu tượng cho sự phát triển vượt bậc về kỹ thuật của Ấn Độ thời trung cổ.

Cái tên Jantar Mantar vốn bắt nguồn từ 2 từ "yantar" (nghĩa là "cỗ máy") và "mantra" (nghĩa là "điều diệu kỳ do những vị thần ban xuống"). Công trình kiến ​​trúc Jantar Mantar hoàn toàn được tạo thành từ đá cẩm thạch và đá phiến. Quần thể này có các công cụ thiên văn hoạt động theo ba hệ tọa độ thiên văn cổ điển là hệ tọa độ chân trời, hệ tọa độ xích đạo và hệ tọa độ hoàng đạo. Đài quan sát có tổng cộng 14 thiết bị hình học, mỗi thiết bị được sử dụng để tính toán thời gian trong ngày, dự đoán nhật thực, vị trí của các chòm sao và độ cao của các thiên thể. Dụng cụ thiên văn ấn tượng nhất tại đây là chiếc đồng hồ mặt trời Samrat Yantra, có thể cho biết thời gian với sai số chênh lệch chỉ hai giây so với giờ địa phương của Jaipur. Samrat Yantra cao 27,4 mét, còn được sử dụng để dự báo gió mùa.

Ngày nay, đài quan sát của Jantar Mantar đã làm say mê các nhà thiên văn học, sử học, nghệ sĩ và kiến ​​trúc sư từ khắp nơi trên thế giới. Đài quan sát thiên văn Jantar Mantar mở cửa hàng ngày.

(Theo Trung tâm Nghiên cứu Ấn Độ)